feb 11, 2023 | Alle tips, Gezondheid | 0 Reacties

Last van winterhanden en wintervoeten?

Je kunt je afvragen hoe het komt dat dieren niet doodvallen tijdens de ijzige winterkou: vriesweer en daarbovenop nog ijsregen of sneeuw en een ijzige wind. Geen weer om een hond door te jagen zegt men vaak. De vogels hebben daar blijkbaar geen last van, honden trouwens ook niet, hoewel sommige huisdieren danig verwend zijn dat ze zich liever bij de “kachel” nestelen dan in dat barre weer de kou te moeten trotseren. Hoe zou je zelf zijn.

Winterhanden en wintervoeten komen heel veel voor in deze periode van het jaar, maar je kunt er beslist iets aan doen door de huid vochtig te houden, je goed te kleden en buiten te bewegen.

Vernuftig systeem van dieren

Er is evenwel een groot verschil: veel dieren kunnen daar tegen, zijn er voor gemaakt, hebben een aparte bloedsomloop, lange haren of veren die ze kunnen rechtzetten of open zetten al naargelang de kou of de warmte. Lucht isoleert best en als de dieren hun haren of pluimen openen dan krijgen ze ettelijke lagen isolerende lucht. Kou hebben ze niet. De poten van vogels bevriezen trouwens ook niet, want hun bloedsomloop regelt dermate hun temperatuur dat die in twee richtingen kan werken. Werkelijk ingenieus opgebouwd. De natuur heeft nog meer wondere berichten voor ons, je moet ze maar willen zien en leren “lezen”. 

Vrieskou

Wij ontsnappen daar aan, maar we hebben dan wel verstand dat ons kan leren hoe we met vrieskou of wisselende temperaturen kunnen en moeten omgaan. Hopelijk is ons verstand gezond genoeg om de juiste beslissing te treffen.

Zo is het duidelijk dat niemand het in zijn hoofd gaat halen om in de vrieskou buiten te slapen. Sommigen doen het wel noodgedwongen omdat ze dakloos zijn, weggevlucht zijn uit een oorlogsgebied of van kommer en kwel op straat moeten slapen omdat er voor hen nergens plaats is, of gemaakt werd. Sommigen hebben het aan zichzelf te danken, maar de meeste hebben er zeker niet om gevraagd en onze maatschappij kan wreed zijn en de overheid vaak onverschillig of besluiteloos. Maar kou is geen pretje, maar wel normaal in deze tijd van het jaar. Het lichaam waarschuwt ons wel voor de kou: de haartjes op de huid gaan rechtop staan, we krijgen kippenvel en we beginnen te rillen. Dat zijn allemaal primitieve en essentiële reacties om ons te waarschuwen voor de kou.

Dodelijk

Wordt koude ook wel toegepast als therapie bij sommige problemen, dan is kou niet permanent te verdragen, het kan zelfs schade aanrichten ook soms met dodelijke afloop. Bij onderkoeling moet snel worden ingegrepen. Zo is het bekend dat een drenkeling die in wintertijd in het water valt, amper een paar minuten overlevingskans heeft. Als die niet tijdig uit het water wordt gehaald, stoppen vitale functies zoals hart en bloedsomloop en derhalve ook de ademhaling. Zo wordt er onherstelbare schade aan de hersenen toegebracht en overlijdt de persoon in kwestie heel spoedig.

Maar het hoeft niet altijd zo fataal af te lopen om onplezierig te zijn. Winterhanden en wintervoeten en kloven zijn typisch voor de winter, niet levensbedreigend, maar wel onplezierig. Gelukkig kun je daar ook wat aan doen. 

Beschermend

Het lichaam beschermt zichzelf door wat we kippenvel noemen. De huid gaat bleker zien en dat wijst erop dat er minder bloed naar de oppervlakte van het lichaam stroomt. Het is een beveiligingsreactie waardoor het bloed niet te fel gaat afkoelen zodat vitale organen zoals longen, lever, hersenen en hart niet onderkoeld geraken en hun functioneren in het gedrang zou komen. Het kippenvel is dus een beveiligingsreactie van het lichaam. Als we ons verstand gebruiken, kunnen we meteen ingrijpen: bewegen, lopen, huppelen, naar binnen gaan en/of warmer aankleden. Op die manier verdwijnt het koudegevoel, want we hebben geen dubbele bloedsomloop zoals de vogels.

Het gevolg daarvan is dat door het beveiligen van vitale inwendige organen, de oppervlakte van het lichaam, zoals de huid van handen en voeten, neus en oren minder van bloed wordt voorzien en afkoelt. We krijgen koude vingers die wit gaan zien en koude handen en voeten. In extreme gevallen kunnen die bevriezen. Denk aan noordpoolreizigers die bevroren tenen hebben en zelfs geen gevoel meer hebben in de lichaamsuiteinden. Vrieswonden zijn ernstig en moeten geneeskundig behandeld worden.

Geen warmte toevoegen

In het begin merk je er misschien niet veel van. De vingers beginnen te tintelen, de voeten jeuken, evenals de oren. In het begin kun je je behelpen met wrijven, te bewegen, maar uiteindelijk moet je naar binnen of die huidgedeelten bedekken: dikke sokken en schoenen, oorlappen of een muts die tot over de oren kan worden getrokken en een sjaal voor de neus en de mond. Gelukkig hebben we hier geen extreme kou zoals aan de poolgebieden, waardoor bevriezen en sterke verwondingen niet voorkomen op onze breedtegraad.

Als je winterhanden en wintervoeten hebt, kun je beter naar binnen gaan en niet in die omstandigheden blijven werken of vertoeven. De eerste reflex van het lichaam is dan de bloedsomloop weer op actief te zetten op de huid. Een teken is dat de huid meteen weer felrood of zelfs paars verkleurt. Dat kan een tijdje, uren en in extreme gevallen zelfs dagen duren. Je moet dit proces langzaam en natuurlijk laten evolueren. Daarom is het ook verkeerd om als je last hebt van onderkoelde handen en voeten, die te willen opwarmen in een warmwaterbad, onder de warme kraan te houden. Wrijven, huppelen of zelfs de handen onder stromend koud water houden, is veiliger en beter en de bloedsomloop zal zich sneller en gemakkelijker herstellen op die manier.

De beste maatregelen

Als je last hebt van winterhanden en wintervoeten moet je vermijden dat het lichaam nog meer gaat afkoelen. Bewegen is goed, maar je in het zweet werken is dat niet. Want het lichaam gaat zijn overtollige warmte willen verwijderen door zweet. Als je bezweet bent en nadien de beweging stopt, koelt het lichaam verder af, het zweet verdampt en onttrekt warmte aan het lichaam. Het zijn ideale omstandigheden om de immuniteit te ondermijnen. Bewegen is goed, je in het zweet werken of sporten is dat niet! 

Je kunt wel op voorhand aan je conditie werken zodat je beter bestand bent tegen de wisselende temperaturen en de vrieskou buiten.

  • Daarom trek je best dikke wollen sokken en goed isolerende schoenen aan. Dikke zolen zijn essentieel.
  • Kies de schoenen liever een maatje te groot dan te klein, want te nauw schoeisel belemmert de bloedsomloop.
  • Zorg er voor dat als je naar buiten gaat het lichaam voldoende opgewarmd is, ook van binnenuit: warme thee, warme soep.
  • Drink absoluut geen alcohol, want daardoor gaan de bloedvaten aan de oppervlakte van het lichaam meer opstaan en verlies je ongemerkt nog meer warmte. Dat kan zelfs dodelijk zijn.
  • Als je koude handen en voeten hebt, leg ze dan niet op de verwarming of neem geen warm voetbad of handbad om je weer op te warmen. Beweging is een betere oplossing.
  • Zorg voor voldoende luchtvochtigheid in huis. Op die manier zal het lichaam zelf minder vocht verliezen.
  • Let ook op met te warme en te langdurige baden, want ook die onttrekken vocht aan de huid. Je merkt het doordat de huid op de vingertoppen gaat rimpelen. Dat is een teken van dehydratatie. Als dat in het gezicht of op de armen gebeurt, zal dat vroegtijdige veroudering tot gevolg hebben.
  • Kloven op handen en voeten zijn ongevaarlijk, maar wel een teken van te droge huid. Die kloven kunnen gemakkelijk hersteld worden door koude te vermijden, maar vooral de huid ter plekke vochtig te houden met een zalf of crème. Bijvoorbeeld Echinacea-crème van EllenDee. Het brengt vocht in de huid, maar voorkomt en behandelt ook ontstekingsreacties.
  • Gebruik ook een lippenbalsem en lik niet te vaak aan de lippen, om uitdroging te voorkomen.

Op die manier zal de winter rimpelloos verlopen, hopelijk ook op je vingertoppen en voeten.

Een tip: Echinaceacrème van EllenDee.

Je vindt Echinaceacrème van EllenDee in de apotheek met CNK-bestelnummer: 2885-424.

Of ook online via www.fytobell.be of www.boverte.com.

Zo krijgt de winter je niet klein!

Gerelateerde artikelen

Gerelateerde

Hou jonge kinderen van het scherm weg!

Jaren geleden werd ervoor gewaarschuwd niet te lang met de GSM te bellen. Dat bellen gebeurt nu veelal via afstandsluidsprekers, of met oortjes, zodat de iPhone of smartphone, vroeger GSM genoemd, niet tegen het hoofd moet worden gehouden. Een verkoper waarschuwde ons...

Lees meer